کاهش دلارهای نفتی تهران و افزایش محدودیت ارزی برای دولت

اقتصاد ایران با اجرای فاز تازه تحریم ها به وسیله آمریکا مواجه است. تحریم ها جدید آمریکا علیه بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران در حالی از روز چهارشنبه ۱۰ اسفند ماه آغاز شده است، که قرار است اتحادیه اروپا نیز از تیر ماه سال آینده خرید نفت ایران را تحریم کند.
در شرایطی که پیش از این صحبت از دریافت یوآن چین و یا روپیه هندوستان در مبادلات نفتی جمهوری اسلامی ایران با این کشورها شنیده می شد، اکنون سخن از پیشنهاد سخاوتمندانه نفتی تهران به اسلام آباد رسانه ای شده است.
عاصم حسین دستیار ویژه نخست وزیر پاکستان در امور نفت و منابع طبیعی، به تازگی در یک نشست خبری اعلام کرد که بر اساس پیشنهاد ایران، پاکستان می تواند روزانه ۸۰ هزار بشکه نفت از ایران وارد کند و پول آن را سه ماه بعد پرداخت کند.
محمود احمدی نژاد، رئیس جمهوری اسلامی ایران، دو هفته پیش در دیدار با همتای پاکستانی خود خواهان جایگرینی ریال به جای دلار در مبادلات تجاری دو کشور شد.
اکنون در شرایطی که گویا نقد جایش را به نسیه داده است، شاید جای تعجب نباشد اگر عنوان «شرط و شروط جدید برای دریافت ارز دولتی» به یکی از عناوین روزنامه ها بدل شود.
روزنامه شرق در شماره روز پنج شنبه ۱۱ اسفند ماه خود، در این زمینه نوشت، «كالاهاي لوكس و غيرضروری با تهيه شدن فهرستي از جمع دريافت‌كنندگان ارز دولتي براي واردات كنار گذاشته شدند و به اين ترتيب نخستين شرط براي دريافت ارز نامحدود دولتي شكل گرفت. اما اين تنها شرط دريافت ارز دولتي براي واردات نبود و ارزي كه به توليد و واردات كالاها داده نمي‌شد شرط و شروط‌ ديگري را پيش روي خود ديد. شرط ديگري پرداخت نشدن ارز دولتي به واردات كالاهاي كه در سال گذشته هيچ‌گونه ثبت سفارشي براي آنها نشده است.»
حمید صافدل، معاون وزیر صنعت، معدن و تجارت، روز پنج شنبه ۱۱ اسفند ماه، با تاکید بر این که «انگيزه‌اي براي واردات» این کالاها وجود ندارد، به خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) گفت، «امسال ما ديديم كه با توجه به نوسان‌هاي نرخ ارز، اين محصولات جذابيت پيدا كرده‌اند و بعضي از افراد، تمايل به ثبت سفارش آن‌ها دارند و تقاضاهايي هم مطرح شده بود. اما با توجه به اختيار داده شده توسط هيات دولت به ما، مبني بر حمايت از توليد داخل، ما هم يكي از حمايت‌هايي كه انجام داديم اين بود كه ثبت سفارش واردات اين گروه از كالاها را كه بخشي از آن‌ها توليد مشابه داخل هم دارند و سال‌هاي قبل هم آن قدر وفور توليد داشتيم كه كسي انگيزه واردات آن‌ها را نداشت، محدود كرديم.»
دولت محمود احمدی نژاد که با واردات بی رویه متهم به نابودی تولید در ایران شده است، حالا در شرایطی سخن از محدودیت در ارائه ارز دولتی برای حمایت از تولید داخلی می کند، که از ۴۰ روز پیش تا کنون مهدی غضنفری، وزیر صنعت، معدن و تجارت، به کرات این وعده را تکرار کرده است که «ارز مورد نیاز تولید و واردات رسمی با ارز دولتی تامین می شود.»
دولت به موازات این ادعا از پذیرش طلا به جای ارز در مبادلات خارجی ایران و جایگرینی ارزهای هر کشوری به جای ارزهای معتبر خبر داد.
محمود بهمنی رئیس کل بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران، و عباس عراقچی معاون وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی ایران، روز سه شنبه ۹ اسفند ماه، این تصمیم را پیدا کردن شیوه ای ابتکاری در تبادلات بانکی برای خنثی کردن تحریم ها عنوان کردند.
هر چند احمد علوی، کارشناس اقتصاد مالی و استاد دانشگاه در سوئد، با تاکید بر این موضوع که «استفاده از طلا به جای ارزهای رایج به معنای بازگشت به دوران گذشته است» به صدای آمریکا گفت، «جایگزینی طلا به جای دلار و یورو معاملات را کند تر و گران تر می کند، و هم چنین باعث می باشد که سود آوری معاملات کاهش پیدا کند. بنابر این فرایند تاریخ نشان می دهد که جایگزینی دلار و یورو به جای طلا به خاطر کارآمدی و ارزان تر بودن و سرعت پول الکترونیکی است. از این جهت طلا نمی تواند جایگزین ارزهای معتبر شود و اگر هم این اقدام صورت گیرد در نهایت تاثیرش بر روی رشد اقتصادی منفی خواهد بود.»
در همین حال دلار بی توجه به بخشنامه های دولتی بنا ندارد از محدوده ۱۹۰۰ تومان پایان تر بیاید. روز پنج شنبه هر دلار در بازار غیر رسمی تهران ۱۹۱۰ تومان معامله شد.

نقاق و وفاق

رؤیا حکاکیان- نویسنده و شاعر ایرانی زاده و بالیدۀ تهران - به لطف تألیفات و سروده هایش به زبان انگلیسی درآمریکا بسیار تحسین شده. وی که درسال ۱۳۶۴ پناهنده سیاسی این کشور شد، دو کتاب نگاشته که با اقبال فراوان روبه رو شده اند؛ سفر به سرزمین نه و قاتلان قصر فیروزه. حکاکیان که یهودی است، اغلب ازتلفیق پیچیده مذهب و ملیت و فرهنگ می نویسد و این روزها بر تنش فزاینده میان ایران و اسرائیل تمرکزدارد. درپی گفتگوی او با رادیوی ملی آمریکا- ایستگاه رادیویی معتبر موسوم به ان پی آر- در روز شنبه ، شماری از ایرانیان درشبکه های اجتماعی به وی انتقاد کردند و روایت او را از رفتار رژیم ایران با یهودیان، داستان پردازی خواندند.
چند و چون گفته های خانم حکاکیان و واکنشها نسبت به آن طی گفتگویی اختصاصی با وی:
درمصاحبه تان با ان پی آر، شما به تجربه تان هنگام تحصیل درایران اشاره کردید و اینکه دستشوییهای مدرسه شما- که بسیاری از اقلیتهای دینی درآن درس می خواندند- مسلمانان را ازغیرمسلمانان جدا می کرده است. درپی آن، گفتید که به رغم تلاش نظام برای تفکیک و تفرقه، محصلان به این خواسته تن در نمی دادند ومسلمانان مرتب از دستشویی های اقلیتها استفاده می کردند. ظاهراً عده ای درشبکه های اجتماعی به بخش نخست این گفته شما اعتراض کرده اند و به بخش دوم آن بی توجهی. واکنش شما چیست؟
ر.ح.:طبعاً آزرده خاطر شده ام، چرا که تجربه ای را که نقل کردم، ازسرگذرانده ام. بسیاری از کسانی که اکنون مرا به داستان سرایی متهم می کنند، اساساً درآمریکا بزرگ شده اند و تجربه زندگی درایران را- آن هم به عنوان شهروند کلیمی- ندارند. حتی در میان اقلیتهای دینی، بین ارامنه با دیگر اقلیتها ازجمله کلیمیان، تفاوت فراوان بود. ارامنه، به ویژه چون باهم ارمنی صحبت می کردند، به نوعی " خارجی" تلقی می شدند. یهودیان اما، کاملاً "ایرانی" بودند. پدرم – که زاده و بالیده خوانسار است- می گوید وقتی دبستانی بوده، در روزهای بارانی اجازه نداشته به مدرسه برود، چرا که تصور اکثریت مسلمان آن بوده که خیسی باران، او را ناپاک می کند و این ناپاکی به مسلمانان نیز انتقال می یابد. اینها تجارب واقعی و عینی یهودیان ایرانی بوده که به دنبال انقلاب اسلامی، درفشار فراوان گذاشته شدند و تجارب تلخشان همچنان تداوم دارد.
مایه دلسردی است که برخی ازایرانیان، گاه به گفته ها - یا دست کم به تمامی گفته های – هم با دقت گوش نمی دهند. منتقدان من هم، حاضر نیستند به توضیحاتی که داده ام، توجه کنند و خود را از سوء برداشت رها کنند.
به باور شما سبب این همه حساسیت ایرانیان نسبت به آنکه از خود یا فرهنگشان انتقاد شود، چه می تواند باشد؟
ر.ح.: شاید این باشد که ایرانیان انتقاد پذیری و قدرت تحمل کمتری برای آن دارند که از رفتارها و عاداتشان ایراد گرفته شود. مردم برخی کشورهای دنیا- مثلاُ آمریکا- انتقاد را برمی تابند و با به نقد گذاردن مستمر فرهنگ و فکرشان، جای جولان آن را هم می گشایند. علایق ملی و میهنی اصولاٌ دو بُعد دارد: یکی افتخار و علاقه به گذشته، و دیگری، تعلق خاطر به اکنون. دراغلب ما ایرانیان، بُعد نخست، قوی، اما بعد دوم، ضعیف است، از آن روی که بعد دوم با بهبود فرهنگ و عادات امروزین، معنا می یابد و تا حاضر به عقده گشایی از پیچیدگیها و کاستیهایی نباشیم که گرفتار آنهاییم، نمی توانیم فرهنگِ اکنونمان را غنی کنیم. جوانان امروز، اندیشه هایی باز دارند که به نظر روشنتر از نسلهای گذشته می رسد. شاید این نسل، بتواند در سوق دادن فرهنگمان به سمت و سوی بهتر، و گریزمان از واپس گرایی، مؤثر باشد.

برگردان فارسی مقاله رؤیا حکاکیان در نیویورک تایمز ۲۶ فوریه

ایران صحنه انتخابات بدون حضور ناظران بین المللی

عکس از: photos.com

خبرگزاری فرانسه زیر عنوان «ایران در آستانه گزینش نمایندگان مجلس در کشاکش اختلاف با غرب» در گزارشی از تهران می نویسد ایران روز جمعه صحنه رای گیری برای انتخاباتی پارلمانی است که رهبران کشورمشتاقانه می خواهند آن را به عنوان مدرکی حاکی از بی اعتنائی به غرب جلوه دهند - که علیه برنامه اتمی پرسش برانگیز تهران تحریمهای تنبیهی وضع کرده است.

در این رای گیری قریب ۳۴۰۰ متقاضی امیدوار به اشغال ۲۹۰ کرسی مجلس ، با یکدیگر رقابت می کنند.

شمار ایرانیان واجد شرایط رای دادن به حدود ۳۸ میلیون نفر می رسد، اما همه آنان در رای گیری شرکت نخواهند کرد.

بایکوت درخواستی احزاب عمده اصلاح طلب، همراه با سلب صلاحیت هر کاندیدای فاقد وفاداری مطلق به رژیم اسلامی، به معنای سلطه آسان محافظه کاران برلیست های رای گیری است.

این در عین حال به معنای کم شدن شانس حامیان جنبش اپوزیسیون سبز و گروههای اصلاح طلبی است که برگزار کننده تظاهرات اعتراضی گسترده ای در پی آخرین انتخابات سراسری در ایران بودند - انتخابات ریاست جمهوری در سال ۲۰۰۹ که محمود احمدی نژاد را مجددا و به رغم فریادهای حاکی از تقلب در رای گیری، به مقام ریاست جمهوری بازگرداند.

این بار، رای گیری به صحنه ای برای کشمکش میان محافظه کاران حامی احمدی نژاد، و جریانی افراطی مبدل شده است که از او بیزارند. هر یک از دو طرف مدعی است که به آیت الله علی خامنه ای رهبر ارشد بیشتر وفادار است.

رژیم نگران که نگران کم بودن شمار رای دهندگان است زیرا می تواند شاخصی برای اندازه گیری حمایت مردم تلقی شود، بارها از افراد واجد شرایط رای دادن درخواست کرده است در رای گیری روز جمعه مشارکت کنند.

آیت الله خامنه ای در این هفته گفت برای نشان دادن اراده ملی به دشمن، به گونه ای که درک کند نمی تواند در مقابل ملت به ایستد، حضور انبوهی از رای دهندگان ضروری است.

احمدی نژاد رای دادن را یک وظیفه ملی خوانده است، و احمد وحیدی وزیر دفاع می گوید بی شک مشارکت بیشتر رای دهندگان قدرتمندی بیشتر امنیت ملی را منعکس خواهد کرد.

آنان روی نتایجی حساب می کنند که نشان دهد نسبت رای دهندگان بیشتراز ۵۵ درصدی باشد که پس از برگزاری آخرین انتخابات پارلمانی در سال ۲۰۰۸ اعلام شد.

عباس علی کدخدائی، سخنگوی شورای نگهبان که مامورتشخیص صلاحیت کاندیدها و تائید نتایج رای گیری است می گوید مشارکت رای دهندگان با شکوه تر از انتخابات قبلی خواهد بود.

اسمعیل احمدی مقدم، رئیس پلیس گفته است که اوضاع امنیتی برای برگزاری یک انتخابات سالم کاملاً مساعد است.

به هیچ سازمانی از خارج اجازه حضور برای تائید شمار رای دهندگان و نتایج رای گیری داده نشده است.

کدخدائی که روز پنجشنبه در یک کنفرانس خبری صحبت می کرد گفت حضور ناظران بین المللی به معنای توهین به مردم ایران خواهد بود که پس از انقلاب اسلامی ۱۹۷۹، خود سرنوشت خود را تعیین می کنند. وی گفت ما به خارجیها اجازه دخالت نمی دهیم.

نتیجه رای گیری در شکل بخشیدن به صحنه سیاسی در ایران در سال۲۰۱۳ که انتخابات ریاست جمهوری برگزار می شود، کمک خواهد کرد. در آن هنگام احمدی نژاد دومین دورۀ ریاست جمهوری اش به پایان می رسد، باید این مقام را به یک جایگزین بسپارد.

مبارزات انتخاباتی گنگ و مبهم بوده است و به مسائل اصلی که رای دهندگان با آنها روبرو هستند، از جمله اوضاع وخیم اقتصادی ناشی از آثار تحریمهای غربی کمتر توجه شده است.

ریال، پول ملی ایران، از آغاز سال جاری که تحریمهای جدید آمريکائی و اروپائی اعلام شد، نیمی از ارزش خود را از دست داده است.

فروش نفت، که حیاتی ترین کالای صادراتی ایران است، به سبب محدودیتهای استفاده از تسهیلات بانکی بین المللی، با دشواریهای فزاینده ای روبروست.

واردات نیز درگیر مشکلات ناشی از محدودیت در دسترسی به دلار و دیگر ارزهای خارجی است.

مردم ایران حتی پیش از مواجه شدن با تحریمها، از تورم شدید، که رسماً۲۱ درصد اعلام شده است اما گفته می شود به بیش از ۳۰ درصد می رسد شکایت داشتند.

نرخ بیکاری نیز که رسماً ۱۲ درصد اعلام می شود، پیش از تحریمها، یکی دیگر از زمینه های نگرانی بوده است.

عفو بین الملل: ایران پیش از انتخابات ناراضیان را سرکوب می کند

سوزان نوسل، مدیر سازمان عفو بین الملل در آمریکا به ستاره درخشش از شبکه فارسی صدای آمریکا گفت «ما شاهد تشدید الگوهای موارد نقض حقوق بشر بوده ایم». او گفت دولت تهران خبرنگاران، سازمانهای غیردولتی، نخبگان و چهره های مخالف را سرکوب کرده است.

نوسل گفت تهران نیروهای آموزش دیده پلیس سایبری را برای اجرای عملیات سرکوب به کافی نت های سراسر کشور اعزام کرده است و به همین دلیل، برخلاف شیوه هایی که مردم به هنگام اعتراضهای خیابانی گسترده سال ۲۰۰۹ توسط نیروهای دولتی سرکوب شدند، اطلاع رسانی و یا مستند کردن موارد نقض حقوق بشر بسیار دشوار شده است.

فعالان مخالف، اصلاح طلبان و دانشجویان در آن دوران از شبکه های احتماعی فیس بوک، توئیتر و کلیپ های ویدئویی تلفنهای همراه استفاده می کردند تا جهان را از سرکوب خونبار مردم مطلع کنند، این شیوه ای بود که جهان عرب زبان نیز طی سال گذشته در قیامهای مردمی خود از آنها بهره برده اند.

نوسل گفت: «آنها دیده اند که مردم با استفاده از تلفنهای همراه، کامپیوتر و ارتباط اینترنتی با هم مرتبط می شوند، سازماندهی می کنند و بسیج می شوند و من فکر می کنم همین امر عامل تصمیم (دولت) برای تمرکز بسیار جدی بر ایجاد نیروی پلیس سایبری و اعمال چنین محدودیتهای شدیدی برای دسترسی به اینترنت و توانایی مردم برای برقراری ارتباط واکنش مستقیم به این امر بوده است.»

اعتراضهای ایران، واکنشی نسبت به انتخاب مجدد پرزیدنت محمود احمدی نژاد و برگزاری انتخاباتی بود که بسیاری از اقشار مردم ایران معتقدند بودند که در آن تقلب شده است.

بسیاری از اصلاح طلبان بر این باور بودند که میرحسین موسوی، رهبر مخالفان در شمارش آرای دقیق برنده این انتخابات می بود. دهها هزار تن از مردم ایران به خیابانها آمدند. این تحرکها بعدها به این دلیل که معترضان از رنگ سبز و نماد کارزار انتخاباتی موسوی استفاده کردند، به «جنبش سبز» معروف شد.

تظاهرات به درگیری با پلیس و نیروهای بسیجی هوادار دولت منتهی شد. یک نفر که در این اعتراضها جان خود را از دست داد، دختر جوانی به نام ندا آقا سلطان بود که مرگ وی به ضرب گلوله با تصاویر دوربین تلفن همراه ثبت شد و این تصاویر در سراسر جهان پخش شد.

گفتگوی ستاره درخشش با سوزان نوسِل مدیر اجرایی سازمان عفو بین الملل در امریکا، دربارۀ مسائل مختلف حقوق بشر در ایران، از جمله: آزادیهای اساسی، انتخابات، روزنامه نگاران، رسانه ها، اینترنت، زندانها، رفتار حکومت با مردم و رهبران سیاسی، نگرانی های جامعه بین المللی در زمینه نقض حقوق بشر است.
در بخشی از این گفتگو، خانم نوسل در پاسخ به این پرسش که اطلاعات قابل اعتماد از داخل ایران چگونه به دست می آید می گوید:
«خیلی چالش انگیز است زیرا، همان طور که گفتید تواناییهای روزنامه نگاران و رسد کنندگان وضع حقوق بشر در ثبت آنچه اتفاق می افتد و دسترسی به شاهدان خیلی محدود است.»

گزارش کامل در یکی از «دیدگاهها»ی آینده پخش خواهد شد.

محموله نفتی ايران در جستجوی خريدار در آبهای سنگاپور

جمهوری اسلامی تلاش می کند یک محموله ۲٠٠ هزار تنی نفت خام را در نفتکش سرگردان در آبهای سنگاپور، به فروش برساند.
خریداران نفت با اعلام این خبر چنین تحولی را نشانه تاثیرگذاری تحریم های ایالات متحده آمریکا و اتحادیه اروپا علیه صنعت نفت ایران، ارزیابی کرده اند.
سوداگران بین المللی نفت همچنین از حرکت نفتکش بزرگ دیگری با ۲۷٠ هزار تن نفت خام ایران به مقصد چین خبر داده اند.
به گفته این سوداگران حجم محموله، که بیش از میزان معمول قید شده در قرارداد نفتی چین با ایران است، نشانه دیگری از چالش پیش روی جمهوری اسلامی برای فروش نفت خام ایران، محسوب می شود.
برخی صاحب نظران می گويند به رغم آنکه هنوز تحریمهای نفتی اروپا عليه ايران شروع نشده، و با اینکه جمهوری اسلامی گفته است به فرانسه و انگلستان نفت نمی فروشد، بنظر می رسد مشتریهای دیگر نيز از خرید نفت ایران خودداری کرده و تخفیف های بيشتر طلب می کنند. در نتيجه مقدار زیادی نفت روی دست جمهوری اسلامی مانده است و به فروش نمی رود، و با وجودی که قیمت نفت بالارفته است، از این افزایش قيمت، سودی حاصل ايران نشده است.
تشدید تحریم های نفتی ایالات متحده و اتحادیه اروپا علیه ایران با هدف زیر فشار قرار دادن جمهوری اسلامی برای تعلیق فعالیت های حساس هسته ای ایران اعمال می شود.

قطع روابط بانک اسلامی نور در دوبی با بانک های ايرانی

عکس از: Wikipedia

بانک اسلامی نور در دوبی روز چهارشنبه گزارش وال استريت ژورنال داير بر قطع روابط مالی با بانک های ايرانی را تاييد کرد.
در گزارش وال استريت ژورنال به نقل از يکی از مقام های دوبی آمده است که بانک اسلامی نور انجام بيشترين ميزان مبادلات تجاری و مالی صنعت نفت ايران با خريداران خارجی را برعهده داشت.
دوبی يکی از بزرگترين مراکز مالی خاورميانه محسوب می شود که بويژه خدمات عمده ای در اختيار تاجران ايرانی قرار می دهد.
به گفته مقام های بانک اسلامی نور، اين مرکز مالی در ماه دسامبر و پيشاپيش تشديد تحريم های ايالات متحده عليه نظام بانکی ايران، روابط تجاری و مالی اش را با جمهوری اسلامی قطع کرده است.
مديريت بانک اسلامی نور را يکی از پسران حاکم دوبی برعهده دارد.

آیا اسراییل به آمريکا برای حمله به ایران پیش آگهی می دهد؟

عکس از: ASSOCIATED PRESS

کاخ سفید می گوید آمریکا و اسراییل هدف مشترکی را در جلوگیری ایران از دسترسی به سلاح هسته ای، دنبال می کنند.
جی کارنی، سخنگوی کاخ سفید، در پاسخ به پرسش خبرنگار در مورد حمله اسراییل به ایران می گوید: ما با اسراییل روابط نزدیکی داریم، و در هر سطح و مورد اشتراک منافع داریم؛ اما من به زمینه های فرضی وارد نمی شوم و در مورد گمانه زنیها صحبت نمی کنم.
اینکه آیا اسراییل برای حمله به ایران پیش آگهی می دهد یا نه از جمله پرسشهای متعددی است که در آستانه دیدار ريیس جمهوری امریکا و نخست وزیر اسراییل، مطرح شده است.
یک استاد دانشگاه جورج تاون آمریکا می گوید اسراییل در چند ماه گدشته تلویحاً اشاره دارد که در مورد حمله به ایران، بررسیها و مطالعاتی کرده است.
اما برخی از مقامات آمریکا از جمله مشاور امنیتی پرزیدنت اوباما، اخیراً به اسراییل رفته اند تا به مقامات آن کشور بگویند برای ملاحظه اثرات تحریمهای جدید باید مدت بیشتری صبر کرد.
مقامات بلندپایه آمریکا از جمله وزیر دفاع ايالات متحده خط قرمزی را برای ایران از نظر تولید سلاح هسته ای و بستن تنگه هرمز، تعیین کرده اند.